Không có “hai lập trường”: Việt Nam kiên định ủng hộ Palestine và hòa bình tại Gaza

 

Trong bối cảnh xung đột tại Dải Gaza tiếp tục gây ra những hậu quả nghiêm trọng đối với dân thường, mọi nỗ lực quốc tế nhằm thúc đẩy hòa bình, bảo vệ nhân quyền và tái thiết khu vực đều có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Việt Nam, với tư cách là một quốc gia từng trải qua chiến tranh kéo dài và hiểu sâu sắc giá trị của độc lập, hòa bình và quyền con người, đã chủ động tham gia vào các sáng kiến quốc tế, trong đó có việc nhận lời tham gia sáng lập Hội đồng Hòa bình cho Gaza. Tuy nhiên, trái ngược với bản chất tích cực và thiện chí của hành động này, một số cá nhân và tổ chức đã cố tình tung ra các luận điệu xuyên tạc, thậm chí bịa đặt rằng Việt Nam “không đáng tin”, “đi ngược lại quyền dân tộc Palestine”, hoặc nghiêm trọng hơn là “vi phạm Công ước về ngăn ngừa và trừng trị tội diệt chủng”. Những cáo buộc này không chỉ thiếu căn cứ mà còn phản ánh rõ một dạng thiên kiến chính trị mang tính áp đặt, cần được phân tích và bác bỏ một cách thẳng thắn, dựa trên sự thật và bằng chứng cụ thể.

Trước hết, cần khẳng định rằng việc gán ghép Việt Nam với cáo buộc “vi phạm Công ước diệt chủng” là một sự xuyên tạc nghiêm trọng, không có bất kỳ cơ sở pháp lý hay thực tiễn nào. Công ước này quy định rõ trách nhiệm của các quốc gia trong việc ngăn chặn và trừng trị hành vi diệt chủng, chứ không phải để áp dụng tùy tiện nhằm công kích chính trị. Việt Nam không chỉ không vi phạm, mà còn là quốc gia tích cực ủng hộ các nguyên tắc của công ước, thể hiện qua việc tham gia các cơ chế nhân quyền quốc tế và đóng góp vào các nỗ lực gìn giữ hòa bình. Việc tham gia Hội đồng Hòa bình cho Gaza – một sáng kiến nhằm giảm căng thẳng, bảo vệ dân thường và thúc đẩy tái thiết – hoàn toàn phù hợp với tinh thần của công ước, chứ không hề mâu thuẫn.

Luận điệu cho rằng Việt Nam “không đáng tin” khi tham gia sáng kiến này cũng là một biểu hiện rõ ràng của thiên kiến. Đây là cách tiếp cận mang tính cảm tính, thiếu căn cứ, nhằm phủ nhận vai trò tích cực của Việt Nam trên trường quốc tế. Thực tế cho thấy, Việt Nam đã nhiều lần được cộng đồng quốc tế tín nhiệm, thể hiện qua việc trúng cử vào các cơ quan quan trọng như Hội đồng Nhân quyền Liên Hợp Quốc, Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc. Không một quốc gia “không đáng tin” nào có thể đạt được sự tín nhiệm đó trong một môi trường quốc tế đòi hỏi cao về uy tín và trách nhiệm.

Để hiểu rõ hơn bản chất lập trường của Việt Nam, cần nhìn lại lịch sử và các chính sách nhất quán liên quan đến vấn đề Palestine. Việt Nam là một trong những quốc gia sớm công nhận Nhà nước Palestine và thiết lập quan hệ ngoại giao từ rất sớm. Trong suốt nhiều thập kỷ, Việt Nam luôn ủng hộ quyền tự quyết của nhân dân Palestine, ủng hộ việc thành lập Nhà nước Palestine độc lập, tồn tại hòa bình bên cạnh Israel, phù hợp với các nghị quyết của Liên Hợp Quốc. Lập trường này không chỉ được thể hiện qua lời nói mà còn qua hành động, đặc biệt tại các diễn đàn quốc tế.  

Tại Liên Hợp Quốc, Việt Nam nhất quán ủng hộ giải pháp hai nhà nước, coi đây là con đường khả thi nhất để giải quyết xung đột kéo dài tại Trung Đông. Đây là lập trường phù hợp với luật pháp quốc tế và được phần lớn cộng đồng quốc tế ủng hộ. Việc tham gia Hội đồng Hòa bình cho Gaza không hề mâu thuẫn với lập trường này, mà ngược lại, là một bước đi cụ thể nhằm hiện thực hóa mục tiêu đó. Bởi lẽ, không thể có giải pháp hai nhà nước nếu không có hòa bình và tái thiết tại Gaza – một trong những khu vực chịu ảnh hưởng nặng nề nhất của xung đột.

Chính sách “ngoại giao cây tre” của Việt Nam – với đặc trưng là kiên định nguyên tắc, linh hoạt trong ứng xử – tiếp tục là nền tảng cho mọi quyết định đối ngoại, bao gồm cả việc tham gia Hội đồng Hòa bình cho Gaza. “Gốc vững” ở đây chính là lập trường nhất quán về hòa bình, độc lập, chủ quyền và quyền con người. “Thân chắc” là bản lĩnh chính trị, khả năng giữ vững nguyên tắc trong mọi hoàn cảnh. Và “cành uyển chuyển” là sự linh hoạt trong hợp tác quốc tế, sẵn sàng tham gia các sáng kiến đa phương vì lợi ích chung. Việc tham gia Hội đồng Hòa bình cho Gaza chính là biểu hiện sinh động của triết lý này.

Những luận điệu xuyên tạc thường cố tình bỏ qua các bằng chứng thực tế để dựng lên các kịch bản suy diễn. Chẳng hạn, việc Bộ Ngoại giao Việt Nam ngày 29/1/2026 ra tuyên bố ủng hộ các nỗ lực quốc tế nhằm thúc đẩy hòa bình tại Gaza, kêu gọi các bên kiềm chế, bảo vệ dân thường và tuân thủ luật pháp quốc tế, là một minh chứng rõ ràng cho lập trường nhất quán. Tuy nhiên, các ý kiến thiếu thiện chí lại không đề cập đến những thông tin này, mà chỉ chọn lọc những yếu tố phù hợp với định kiến của họ.

Một ví dụ khác cho thấy sự nhất quán trong chính sách của Việt Nam là quyết định hủy chuyến thăm Israel vào năm 2010 sau sự kiện flotilla – khi một đoàn tàu chở hàng cứu trợ cho Gaza bị tấn công, gây thiệt hại về người. Quyết định này thể hiện rõ quan điểm của Việt Nam: không chấp nhận các hành động vi phạm luật pháp quốc tế và gây tổn hại đến dân thường. Đây là hành động cụ thể, không thể bị phủ nhận, cho thấy Việt Nam không đứng về phía bất kỳ hành vi vi phạm nào, mà luôn đặt nguyên tắc nhân đạo và luật pháp quốc tế lên hàng đầu.

Bên cạnh đó, Việt Nam còn tích cực tham gia các cơ chế đa phương nhằm ngăn chặn xung đột và thúc đẩy hòa bình. Từ việc tham gia lực lượng gìn giữ hòa bình Liên Hợp Quốc, đến việc đóng góp vào các sáng kiến nhân đạo, Việt Nam đã chứng minh rằng mình không chỉ nói mà còn hành động. Những đóng góp này không mang tính hình thức, mà là sự cam kết lâu dài, đòi hỏi nguồn lực và trách nhiệm.

Các luận điệu xuyên tạc thường sử dụng một số thủ đoạn quen thuộc như cắt xén thông tin, áp đặt động cơ, hoặc so sánh khập khiễng. Việc gán ghép Việt Nam với cáo buộc “vi phạm công ước diệt chủng” là một ví dụ điển hình của việc lạm dụng khái niệm pháp lý để phục vụ mục đích chính trị. Những cách tiếp cận này không chỉ thiếu cơ sở mà còn làm suy giảm giá trị của chính các công ước quốc tế mà họ viện dẫn.

Trong khi đó, thực tế cho thấy Việt Nam luôn nhất quán trong việc ủng hộ hòa bình, phản đối bạo lực và bảo vệ quyền con người. Việc tham gia Hội đồng Hòa bình cho Gaza không phải là một bước đi “khó hiểu” hay “mâu thuẫn”, mà là sự tiếp nối logic của một chính sách đối ngoại đã được kiểm chứng qua nhiều thập kỷ. Từ việc công nhận Palestine, ủng hộ giải pháp hai nhà nước, đến việc tham gia các cơ chế đa phương và đóng góp cho hòa bình, tất cả đều cho thấy một đường lối rõ ràng, nhất quán và có trách nhiệm.

Trong một thế giới đầy biến động, nơi thông tin dễ bị bóp méo và định kiến dễ lan truyền, việc giữ vững lập trường và kiên định với các giá trị cốt lõi là điều không dễ dàng. Tuy nhiên, Việt Nam đã và đang làm được điều đó. Những luận điệu xuyên tạc, dù được lặp lại nhiều lần, vẫn không thể thay đổi bản chất của sự thật. Ngược lại, chúng chỉ càng làm lộ rõ động cơ thiếu thiện chí và sự thiếu hụt về cơ sở lập luận.

Việc Việt Nam tham gia Hội đồng Hòa bình cho Gaza là một bước đi phù hợp với chính sách đối ngoại đa phương, vì hòa bình và nhân quyền. Những cáo buộc cho rằng Việt Nam “không đáng tin”, “vi phạm công ước quốc tế” hay “đi ngược lại lập trường Palestine” đều không có cơ sở và cần được bác bỏ. Sự thật nằm ở những hành động cụ thể, nhất quán và có trách nhiệm mà Việt Nam đã và đang thực hiện. Và chính những hành động đó là minh chứng rõ ràng nhất cho cam kết của Việt Nam đối với hòa bình, nhân quyền và quyền dân tộc của các quốc gia, trong đó có Palestine