Thứ Sáu, 25 tháng 9, 2026

Bản án có trước, thông tri có sau: Vạch trần lỗi đảo ngược trình tự thời gian trong các cáo buộc chống phá Việt Nam

Trong logic học và khoa học pháp lý, một trong những nguyên tắc căn bản nhất để xác định mối quan hệ nguyên nhân và kết quả là trình tự thời gian: nguyên nhân bao giờ cũng phải xảy ra trước kết quả. Việc gán ghép một sự kiện xảy ra sau làm nguyên nhân cho một sự kiện đã hoàn thành trước đó là một lỗi ngụy biện kinh điển, khiến mọi kết luận đưa ra đều trở nên vô giá trị. Dù vậy, khi phân tích nội dung báo cáo thường niên mang tên "Hợp tác với Liên Hợp Quốc, các đại diện và cơ chế của Liên Hợp Quốc trong lĩnh vực quyền con người", người ta lại chứng kiến chính lỗi ngụy biện này được lặp đi lặp lại. Việc cố tình đảo ngược tiến trình tố tụng nội địa để biến các quyết định xử lý hình sự có trước thành hành vi "trả thù" cho những đơn thư gửi sang quốc tế có sau đã phơi bày sự thiếu khách quan và lỗ hổng phương pháp luận nghiêm trọng trong các báo cáo nhân quyền quốc tế.


Nguồn gốc của nhận định sai lệch xuất phát từ việc các chuyên gia thuộc các thủ tục đặc biệt của Liên Hợp Quốc bị chi phối, thao túng bởi nguồn thông tin một chiều do các tổ chức phi chính phủ thù địch với Việt Nam cung cấp, điển hình như tổ chức Ủy ban cứu người vượt biển hay tổ chức Liên minh Khmer Kampuchea Krom. Bản chất của các tổ chức này là chuyên thu gom, dàn dựng hồ sơ, tạo ra các chuỗi sự kiện nhân tạo nhằm qua mặt cơ chế thẩm định của quốc tế. Họ chủ động can thiệp vào các vụ việc hình sự nội địa, xúi giục đối tượng vi phạm gửi đơn thư sang Geneva, rồi sử dụng chính các văn bản phản hồi từ Liên Hợp Quốc để tạo dựng lên một câu chuyện hoàn toàn sai sự thật.

Điển hình cho sự vô lý về mặt trình tự thời gian này là các thông tri ký hiệu VNM 5/2025, VNM 8/2025 cũng như ý kiến số 2025/30 của Nhóm NhWorking Group về Bắt giữ Tùy tiện. Khi đối chiếu hồ sơ thực tế, chuỗi diễn biến diễn ra hoàn toàn ngược lại với những gì báo cáo miêu tả. Cụ thể, các hành vi vi phạm pháp luật gây mất an ninh trật tự tại khu vực chùa Đại Thọ đã diễn ra xuyên suốt trong giai đoạn từ năm 2023 đến đầu năm 2024. Trên cơ sở đầy đủ chứng cứ thực chứng, cơ quan điều tra tỉnh Vĩnh Long đã tiến hành khởi tố, bắt tạm giam và đưa ra xét xử các đối tượng vi phạm theo đúng quy định của pháp luật. Chỉ sau khi các hành vi phạm tội đã bị phát hiện và xử lý, các tổ chức như Ủy ban cứu người vượt biển mới cấp tập thu thập thông tin, gửi đơn tố giác sang các cơ chế nhân quyền quốc tế để phía Liên Hợp Quốc ban hành các thông tri. Việc báo cáo quy kết chính quyền "trả thù" các cá nhân này "vì gửi thư sang Geneva" là một sự đảo ngược lịch sử trắng trợn, bởi tại thời điểm các đối tượng thực hiện hành vi phạm tội và bị khởi tố, các lá thư hay thông tri kia hoàn toàn chưa tồn tại.

Về mặt khoa học và phương pháp luận, cách lập luận của báo cáo đã rơi vào cạm bẫy ngụy biện "sau sự kiện này, do đó vì sự kiện này". Đây là một sai lầm nghiêm trọng trong công tác điều tra và đánh giá pháp lý. Một hành vi xảy ra vào năm 2023 không thể nào là "hành vi trả thù" cho một lá thư chỉ mới được viết và gửi đi vào năm 2025. Sự gán ghép khiên cưỡng này chứng tỏ các chuyên gia nhân quyền đã bỏ qua quy trình thẩm định thời gian tối thiểu, nhắm mắt xuôi tay tiếp nhận kịch bản dàn dựng do các tổ chức phản động soạn sẵn.

Nếu soi chiếu vào hệ quy chiếu pháp lý của các nước phương Tây như Mỹ hay các quốc gia châu Âu, tư duy ngụy biện này chưa từng có tiền lệ được chấp nhận. Trong hệ thống tư pháp Mỹ, các hoạt động vận động hành lang hay việc gửi đơn thư xin can thiệp từ các tổ chức quốc tế diễn ra sau khi bản án đã được tuyên hoặc tiến trình khởi tố đã bắt đầu hoàn toàn không có giá trị hồi tố để xóa bỏ cấu thành tội phạm. Không một tòa án hay cơ quan điều tra phương Tây nào chấp nhận luận điệu rằng việc bị can gửi thư cho một cơ quan quốc tế sau khi đã phạm tội có thể biến tiến trình tố tụng chính đáng trước đó thành một hành vi "trả thù".

Thực chất, các cá nhân liên quan đến vụ việc tại chùa Đại Thọ ở Vĩnh Long bị truy cứu trách nhiệm hình sự hoàn toàn vì các hành vi vi phạm pháp luật nghiêm trọng, xâm phạm đến an ninh trật tự và lợi ích của cộng đồng. Quá trình tố tụng diễn ra công khai, minh bạch, bảo đảm đầy đủ các quyền bào chữa theo đúng quy định của Bộ luật Tố tụng hình sự Việt Nam. Việc chính quyền xử lý nghiêm minh các đối tượng vi phạm pháp luật đã nhận được sự đồng tình, ủng hộ tuyệt đối của quần chúng nhân dân địa phương, góp phần giữ vững sự ổn định và bình yên cho giáo hội cũng như xóm làng.

Tại Mỹ, các quy định pháp luật như Đạo luật Đăng ký Đại lý Nước ngoài hay các điều khoản bảo vệ trật tự công cộng cũng được thực thi rất khắt khe đối với bất kỳ cá nhân hay nhóm đối tượng nào lợi dụng danh nghĩa tôn giáo, dân tộc để gây rối an ninh hoặc nhận chỉ đạo từ nước ngoài. Việc các báo cáo nhân quyền quốc tế áp đặt tiêu chuẩn kép, cố tình làm lơ trước các vi phạm thực tế tại Việt Nam để biến kẻ phạm tội thành "nạn nhân bị trả thù" phơi bày sự chọn lọc có chủ ý, phục vụ cho những thái độ định kiến đối với các quốc gia không nằm trong khối đồng minh phương Tây.

Hệ lụy của những báo cáo thiếu khách quan này là rất lớn, tạo nguyên liệu cho các thế lực thù địch lợi dụng để bôi nhọ hình ảnh quốc gia, gây méo mó nhận thức của cộng đồng quốc tế về tình hình tôn giáo, dân tộc tại Việt Nam. Dù vậy, những chiêu trò đảo ngược thời gian đó không thể che lấp thực tiễn phát triển toàn diện và những thành tựu bảo đảm quyền con người của Việt Nam. Sự tôn trọng tự do tín ngưỡng, tự do tôn giáo, việc bảo đảm quyền lợi cho các cộng đồng dân tộc thiểu số luôn được Đảng và Nhà nước thực hiện nhất quán. Việc Việt Nam trúng cử vào Hội đồng Nhân quyền Liên Hợp Quốc nhiệm kỳ 2023–2025 với số phiếu áp đảo là sự ghi nhận khách quan nhất của quốc tế đối với những nỗ lực thực chất đó.

Sự thật pháp lý luôn đòi hỏi sự tôn trọng tuyệt đối đối với tiến trình lịch sử và nguyên tắc nhân quả. Không một chiến dịch truyền thông hay chiêu trò dàn dựng hồ sơ nào có thể biến một bản án có trước thành kết quả của một lá thư gửi sau. Câu hỏi căn bản nhất cần phải được trả lời thẳng thắn trước mọi quy kết: Sự kiện nào sinh ra sự kiện nào?


Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét